PAZAR – TOKAT

Pazar, Tokat ilinin bir ilçesidir. İl merkezine 25 km mesafede yer almaktadır.

İlçemizin Tarihi  İlçemize ait yazılı tarih öncesine rastlayan herhangi bir yerleşmeyi aydınlatacak çok net bulgulara rastlanmamakla beraber,yazılı tarihle beraber yöremizde yaşayanların genelde hayvancılık ve tarımla uğraştıkları bilinmektedir.M.Ö 2000-1200 yılları arsında yöremiz Hititlerin etkisi altında kaldığı sanılmaktadır. M.Ö V111. Yüzyılda Mile tos’lu denizciler “Pazar yeri” adı verilen bir yerleşim birimini Kafkas sahil yerleşim birimlerine ulaşacak bir merkez koloni şeklinde oluşturmuşlardır. Yöre bir müddet sonra “Med” lerin daha sonra da Preslerin eline geçmiştir. 
Yunan prenslerinden, biri gemilerle yöremize geldikleri ve ilçemizin önünde durduklarında denizden görünüşünü bir site devleti olan “Atina” ya benzettiğinden “ Atina-Athena olarak adlandırmış ve Atina olarak adını almıştır.  1928 yılında da “ Atina “ olan adı “PAZAR” olarak değiştirilmiştir. 
Atina M.Ö.150 yılda Pontus krallığı hakimiyetine girer. M.Ö.66 da Roma İmparatorluğunun etkisine girer. M.S.395 te Roma İmparatorluğunun ikiye ayrılmasıyla Bizans’ın egemenliğine girer. 
Tarihçe Pazar ilçesi, ilk çağlarda Kral Yolu, daha sonra ise İpek Yolu üzerinde yer almıştır. Antik çağda Kazova Dazimonitis ismiyle, Pazar ilçesi de Cellarion ismiyle anılmıştır. 11. yüzyılda Danişmentliler tarafından fethedilmiştir. Pazar, Türklerin eline geçtiğinde Kazabad, Kazova, Ayna Pazarı, Aynalı Pazar, Eğrişehir, Avnibey Pazarı, Ayan Pazarı gibi isimlerle anılmıştır. 14. yüzyıla kadar çeşitli Anadolu beylikleri arasında el değiştirmiş, 1392′de Osmanlı hakimiyetine girmiştir. Fatih Sultan Mehmet, Uzun Hasan ile mücadelesinde Otlukbeli Savaşına giderken, Yavuz Sultan Selim de Şah İsmail ile mücadelesinde yine bu yol üzerinden geçmiştir. İlçe merkezinde 1884 yılından kalma eski bir çınar ağacı vardır. Pazar’ın çıkışında Selçuklulardan kalma bir kervansaray bulunmaktadır. I. Alaeddin Keykubad’ın birinci eşi Mahperi Hatun tarafından 1238 yılında yaptırılmıştır. Ayrıca ilçenin 3 km çıkışında Yeşilırmak üzerinde eski adı Tavukçu Köprüsü olan tarihi taş köprü bulunmaktadır. Taş köprünün de kervansaray ile aynı yıllarda yapıldığı tahmin edilmektedir. Coğrafyası Pazar, Tokat il merkezinin batısında Kazova üzerinde yer almaktadır. İl merkezine 25 km mesafededir. İlçenin yüzölçümü 276 kilometre karedir. Rakımı 623 metredir. Doğusunda Tokat il merkezi, kuzey batısında Turhal ilçesi, batısında Zile ilçesi ve güneyinde Artova ilçesi yer almaktadır. İlçenin güneyinde doğu-batı yönünde uzanan sıradağlar, kuzeyinde ise Yeşilırmak ve Kazova yer almaktadır. İlçeye bağlı iki belde ve on beş köy vardır. Pazar ilçesi Karadeniz iklimi ile İç Anadolu’nun karasal iklimine geçiş bölgesinde yer almaktadır. İlçe arazisinin önemli bir kısmı Yeşilırmak tarafından sulanmaktadır. Eğitim Pazar ilçesinde toplam 19 ilköğretim okulu mevcuttur. Bunlardan 4′ü ilçe merkezinde 15′i ise belde ve köylerde yer almaktadır. Pazar ilçesinde toplam 2 adet çok programlı lise vardır. Bunlardan biri ilçe merkezinde, diğeri ise Üzümören beldesinde yer almaktadır. Ayrıca ilçe merkezinde Gaziosmanpaşa Üniversitesine bağlı bir adet yüksekokul bulunmaktadır. Yüksekokulun kampüsü yoktur. 4+4+4 sistemi gereği yeni imam hatip ortaokulu açılmıştır Kültür İlçenin gelenek, görenekleri İlçeye Yıllar önce göçen Malatya, Bayburt, Sivas ve Ş. Urfa’dan gelen halkımız sayesinde karma görenekleri vardır,Bazen düğünlerde Bayburt Asıllı halk oyunu Deli Güsün, Bazen Malatya kökenli Keklik oynanır ve yemekleri Bat, Keşkek, Gaygana,Mücürüm ve Toyga, Helle çorbalarıdır. Nüfus 2009 yılı adrese dayalı nüfus kayıt sistemi verilerine göre ilçenin toplam nüfusu 15.158 olup, bunun 4986′sı ilçe merkezinde 10.172′si ise belde ve köylerde yaşamaktadır. Kaynak: Pazar Belediyesi Fotoğraflar: Mustafa Gürelli